← Terug naar de kennisbank
Kennisbank

Eenheid van Nuts-taal

Het kan voor partijen een uitdaging zijn om te begrijpen wat "Nuts" is en welke componenten er deel van uitmaken. Ook in de community kost het ons best wat tijd om dit als samenhangend geheel te duiden.

Dit document is daarom bedoeld als een referentie van essentiële termen die een eenduidig begrip van "Nuts" geven. Het is bedoeld als een statisch document dat dient als basis voor andere documenten, de website en de Nuts wiki.

De termen

01Missie van de Nuts-communityDe missie van de Nuts-community is een nutsvoorziening te bieden aan de zorgsector om de informatiedeling in de zorg te verbeteren en optimale samenwerking te ondersteunen.

De missie van de Nuts-community is een nutsvoorziening te bieden aan de zorgsector om de informatiedeling in de zorg te verbeteren en optimale samenwerking te ondersteunen. Een nutsvoorziening in het algemeen belang door inzet van internationale open standaarden, open specificaties en een open-source software referentie-implementatie in de vorm van broncode en een Nuts-node voor iedereen en daardoor ook ván iedereen. Voor het algemeen nut, en dat is ook wat de Nuts-community beoogt.

Open source betekent dat de broncode toegankelijk is voor iedereen, waardoor er geen monopolie kan worden gecreëerd op de Nuts-specificatie of de Nuts-node. De licentie van de software (Creative Commons) garandeert dat de referentie-implementatie zonder kosten beschikbaar is, zowel nu als in de toekomst.

02De Nuts-communityDe Nuts-community is een gemeenschap van verschillende partijen waarin ICT-leveranciers, zorgaanbieders, zorgverleners, dienstverleners, bestuurders, belangenorganisaties en de overheid in verschillende rollen actief participeren.

De Nuts-community is een gemeenschap van verschillende partijen waarin ICT-leveranciers, zorgaanbieders, zorgverleners, dienstverleners, bestuurders, belangenorganisaties en de overheid in verschillende rollen actief participeren. Binnen de Nuts-community wordt samengewerkt aan de doorontwikkeling van de Nuts-specificatie, de open-source software referentie-implementatie van de Nuts-node en aan bestaande en nieuwe Toepassingen op het Nuts-netwerk.

In deze uitgebreide verzameling van individuen en organisaties zien we verschillende rollen ontstaan:

  1. Deelnemers aan de Nuts-community: dit zijn mensen die actief participeren door aanwezig te zijn op bijeenkomsten zoals de community meetings en kennissessies. Zij spelen een actieve rol door mee te denken, zaken uit te zoeken of bij te dragen aan de ontwikkelingen van de open-source software referentie-implementatie of Toepassingen op Nuts. Dat doen ze op eigen titel, waarbij iedereen kan aansluiten.
  2. Partijen die het Nuts-manifest onderschrijven: eenieder die het manifest wil onderschrijven kan zijn logo aanbieden om te plaatsen onder het manifest op de Nuts-website. Hier zijn geen kosten aan verbonden.
  3. Deelnemers in het Nuts-netwerk: een rechtspersoon die met behulp van het Nuts-netwerk gegevens uit wil wisselen en daartoe een aansluitovereenkomst met Stichting Nuts heeft getekend. Om aanvullend vertrouwen in dat netwerk te genereren maakt Stichting Nuts afspraken met de Nuts-netwerkdeelnemers. Deze deelnemers draaien ieder hun deel van het Nuts-netwerk.
  4. Partijen die Stichting Nuts sponsoren: een rechtspersoon of natuurlijk persoon die geld wil bijdragen of een donatie schenkt aan Stichting Nuts met als doel een bijdrage te leveren om het Nuts-manifest te ondersteunen.
  5. Nuts-dienstverleners: partijen die diensten aanbieden rond de Nuts-specificaties, de Nuts-referentie-implementatie, Toepassingen op Nuts, het Nuts-netwerk en het Nuts-deelnemersnetwerk.
03Het Nuts-manifestHet manifest op de website van Nuts schetst de uitgangspunten die richting geven aan missie, visie, doelstellingen en waarden van Stichting Nuts.

Het manifest op de website van Nuts schetst de uitgangspunten die richting geven aan missie, visie, doelstellingen en waarden van Stichting Nuts. Deze uitgangspunten geven richting aan de activiteiten in de Nuts-community en zijn aanleiding voor partijen om te bepalen of zij willen deelnemen aan de Nuts-community. Met als doel om digitale samenwerking in de gehele zorg te faciliteren, en zo de zorg te verbeteren.

04Nuts-specificatieDe Nuts-specificaties zorgen voor interoperabiliteit tussen netwerkdeelnemers.

De Nuts-specificaties zorgen voor interoperabiliteit tussen netwerkdeelnemers. De specificatie is openbaar en wordt gepubliceerd als Request for Comments (RFC), zodat belanghebbenden en specialisten feedback, ideeën en input kunnen leveren. De specificatie is een open standaard en bouwt voort op bestaande internationale standaarden, zoals Verifiable Credentials (VC), Decentralized Identifiers (DID), OAuth en mTLS. De specificaties zijn beschikbaar op nuts-foundation.gitbook.io. Wat de Nuts-specificatie onderscheidt is de algemeenheid: dezelfde specificatie is bruikbaar voor uiteenlopende vormen van gegevensuitwisseling in de zorg.

05Nuts-nodeDe Nuts-node is een open-source software referentie-implementatie van de Nuts-specificatie.

De Nuts-node is een open-source software referentie-implementatie van de Nuts-specificatie. Iedereen heeft de mogelijkheid om een Nuts-node te realiseren door deze zelf te ontwikkelen of door gebruik te maken van de open-source referentie-implementatie.

De Nuts-node helpt bij het vinden van andere nodes en services van leveranciers of zorgaanbieders, het publiceren van gegevens over de eigen diensten, het uitwisselen van autorisaties en het identificeren van zorgaanbieders. Doordat elke partij de Nuts-node zelf kan installeren en beheren, en de specificatie en broncode openbaar zijn, hoeft niemand op een derde, centrale partij te vertrouwen.

De Nuts-node draait als applicatiecomponent van de gegevensverwerkende programmatuur. Via de Nuts-node maken partijen verbinding met andere Nuts-nodes, waardoor het Nuts-netwerk ontstaat.

06Nuts-netwerkHet Nuts-netwerk is een verzameling van Nuts-netwerkdeelnemers die een aansluitovereenkomst met Stichting Nuts hebben afgesloten.

Het Nuts-netwerk is een verzameling van Nuts-netwerkdeelnemers die een aansluitovereenkomst met Stichting Nuts hebben afgesloten.

Er gaan geen zorggegevens door de Nuts-nodes in het Nuts-netwerk. Het netwerk van Nuts-nodes zorgt alleen voor het vertrouwen en de vindbaarheid die nodig zijn om vervolgens direct tussen de API's van de betreffende applicaties toegang tot de gegevens te verstrekken of te ontzeggen. Door zich te beperken tot de vier kernfuncties, zijn er veel verschillende toepassingen mogelijk op het Nuts-netwerk.

07Toepassingen op het Nuts-netwerkDoordat het Nuts-netwerk zich beperkt tot de functie van een vertrouwenslaag, is het geschikt voor veel toepassingen.

Doordat het Nuts-netwerk zich beperkt tot de functie van een vertrouwenslaag, is het geschikt voor veel toepassingen. Iedereen kan een toepassing op het Nuts-netwerk maken. Er zijn inmiddels uiteenlopende voorbeelden beschikbaar die in verschillende fasen van oplevering zitten. Bijvoorbeeld bij de overdracht van zorg (eOverdracht), bij inzage (huisartsinzage wijkzorg), ten behoeve van secundair gebruik van data (KIK-V) en bij meer integrale vormen van zorgtoepassingen (geboortezorg en avond-, nacht- en weekendzorg).

Een "Toepassing op Nuts" is een specifieke toepassing die gebruikmaakt van de Nuts-specificatie en waarover betrokken partijen aanvullende openbare eisen en specificaties hebben afgesproken. Deze openbare Toepassingen op Nuts zijn gepubliceerd op de Nuts-website.

In de pioniersfase van de Nuts-community hebben we de metaforen Nuts and Bolts gebruikt om de Nuts-specificatie (destijds "Nuts") en de specifieke toepassingen (destijds "Bolts") te duiden. De term "Bolt" is vervangen door "Toepassing op Nuts" om juist de onafhankelijkheid van de toepassingen en de vertrouwenslaag op het internet, en de daarmee gepaard gaande schaalbaarheid van de Nuts-specificatie, te benadrukken. Ook was het voor nieuwe partijen die met de Nuts-specificatie aan de slag gingen jargon dat afleidt van waar het over gaat. De term "Bolt" wordt daarom in de nieuwe documentatie niet meer gebruikt.

Een Toepassing op Nuts is dan ook een gepubliceerde praktische toepassing van het Nuts-gedachtegoed en open technologie om een tastbare use case in de zorg mogelijk te maken met alle betrokken partijen.

08Het Nuts-'merk'De beleving, inclusief beeld, gevoel en emotie, die Nuts oproept zonder dat het nader gespecificeerd is.

De beleving, inclusief beeld, gevoel en emotie, die Nuts oproept zonder dat het nader gespecificeerd is. Het gedachtegoed verwoord in het Nuts-manifest en het community-based development zijn hier onderdeel van.

09Stichting NutsStichting Nuts faciliteert de Nuts-community bij het halen van haar doelen daar waar een rechtspersoon een passende rol kan vervullen, bijvoorbeeld door formeel bestuurlijk vertegenwoordigd te zijn waar dat verwacht wordt, en door het aantrekken van co-financiering voor doorontwikkeling van de open standaarden en open-source software.

Stichting Nuts faciliteert de Nuts-community bij het halen van haar doelen daar waar een rechtspersoon een passende rol kan vervullen, bijvoorbeeld door formeel bestuurlijk vertegenwoordigd te zijn waar dat verwacht wordt, en door het aantrekken van co-financiering voor doorontwikkeling van de open standaarden en open-source software. Stichting Nuts sluit de aansluitovereenkomsten af met de deelnemers aan het Nuts-netwerk.

10Ecosysteem waarin de Nuts-community een plek heeftDe Nuts-community staat niet op zichzelf en maakt deel uit van het duurzaam informatiestelsel voor de zorg.

De Nuts-community staat niet op zichzelf en maakt deel uit van het duurzaam informatiestelsel voor de zorg. Samen in en met een netwerk van partijen, zoals zorgverleners, zorgaanbieders, leveranciers, burgers, zorgverzekeraars, belangenvertegenwoordigers, de overheid en vele anderen, streven we naar betere interoperabiliteit tussen applicaties ter ondersteuning van informatiebeschikbaarheid op de juiste plek en het juiste moment. Daarnaast bestaat het ecosysteem waarin de Nuts-community zich beweegt uit organisaties die (inter)nationale open technische standaarden ontwikkelen voor interoperabiliteit, zowel binnen als buiten de zorg. Mensen uit de Nuts-community en Stichting Nuts onderhouden in allerlei rollen relaties met deze partijen en participeren actief in veel van de initiatieven die in dit bredere gezelschap uitgevoerd worden.